calculator logoKalkulatorPro
Zarejestruj się, aby rozpocząć korzystanie z kalkulatora!

Jedno konto to dostęp do wszystkich kalkulatorów na stronie — wypróbuj 5 dni za darmo, bez karty.

Zarejestruj się

Kalkulator kondensacji w przegrodach budowlanych

Warunki klimatyczne

Warunki wewnętrzne
Warunki zewnętrzne

Warstwy przegrody

Dodaj pierwszą warstwę przegrody

Rozkład temperatury w przegrodzie

Analiza ryzyka kondensacji możliwa po zalogowaniu się

Wyniki analizy

Analiza ryzyka kondensacji możliwa po zalogowaniu się

Kalkulator kondensacji w przegrodach budowlanych — punkt rosy i fRsi

Profesjonalny kalkulator ryzyka kondensacji pary wodnej w przegrodach budowlanych zgodny z normą PN-EN ISO 13788:2013. Obsługuje ściany zewnętrzne, dachy i podłogi na gruncie. Oblicza rozkład temperatur w przegrodzie wielowarstwowej, punkt rosy, współczynnik temperaturowy fRsi oraz ocenia ryzyko kondensacji powierzchniowej i międzywarstwowej. Pozwala definiować warunki klimatyczne (temperatura i wilgotność wewnętrzna/zewnętrzna) oraz dowolną liczbę warstw materiałowych z bazy materiałów lub z własnymi parametrami. Automatycznie weryfikuje zgodność z wymaganiem fRsi ≥ 0,72 wg Warunków Technicznych 2021. Wynik można pobrać jako raport PDF z wykresem rozkładu temperatur — gotowy do dokumentacji projektowej.

Jak korzystać z kalkulatora kondensacji w 3 krokach

1

Wybierz typ przegrody (ściana zewnętrzna, dach lub podłoga na gruncie), a następnie ustaw warunki klimatyczne — temperaturę i wilgotność powietrza wewnętrznego i zewnętrznego. Możesz skorzystać z gotowych presetów lub wpisać własne wartości. Typowe warunki obliczeniowe to 20°C i 50% wilgotności wewnątrz oraz -20°C na zewnątrz.

2

Dodawaj warstwy przegrody w kolejności od strony wewnętrznej do zewnętrznej. Wybierz materiał z bazy (kalkulator wstawi domyślne parametry) lub podaj własne wartości współczynnika λ i oporu dyfuzyjnego. Kalkulator automatycznie oblicza rozkład temperatur i ciśnień pary wodnej w każdej warstwie.

3

Sprawdź wyniki: współczynnik fRsi, temperaturę powierzchni wewnętrznej, punkt rosy, margines temperaturowy oraz ocenę ryzyka kondensacji. Wykres rozkładu temperatur pokazuje przebieg temperatury i punktu rosy przez całą grubość przegrody — kondensacja międzywarstwowa występuje tam, gdzie linia punktu rosy przecina linię temperatury.

Wzory obliczeniowe — punkt rosy, fRsi i metoda Glasera

Punkt rosy (temperatura rosy) to temperatura, przy której powietrze o określonej wilgotności względnej staje się nasycone parą wodną. Oblicza się go ze wzoru Magnus-Tetens:

Td = (b · γ) / (a − γ)

gdzie γ = ln(RH/100) + (a·T)/(b+T), a = 17,625, b = 243,04, RH — wilgotność względna [%], T — temperatura powietrza [°C]. Dla typowych warunków mieszkalnych (20°C, 50% wilgotności) punkt rosy wynosi około 9,3°C. Każda powierzchnia w pomieszczeniu o temperaturze niższej niż 9,3°C będzie narażona na kondensację.

Współczynnik temperaturowy fRsi

Współczynnik fRsi to bezwymiarowy wskaźnik określający ryzyko kondensacji na wewnętrznej powierzchni przegrody. Im wyższa wartość fRsi, tym wyższa temperatura powierzchni wewnętrznej i mniejsze ryzyko kondensacji:

fRsi = (Rt + Rse) / (Rsi + Rt + Rse)

gdzie Rt — opór cieplny warstw materiałowych przegrody [m²K/W], Rsi i Rse — opory przejmowania ciepła na powierzchni wewnętrznej i zewnętrznej wg PN-EN ISO 6946, zależne od kierunku strumienia ciepła (dla ścian Rsi = 0,13 m²K/W, Rse = 0,04 m²K/W). Warunki Techniczne 2021 wymagają fRsi ≥ 0,72 dla przegród w pomieszczeniach ogrzewanych do minimum 20°C.

Metoda Glasera — kondensacja międzywarstwowa

Metoda Glasera (norma PN-EN ISO 13788) polega na porównaniu rozkładu ciśnienia rzeczywistego pary wodnej z rozkładem ciśnienia nasycenia w kolejnych warstwach przegrody. Ciśnienie nasycenia zależy od temperatury: ps(T) = 610,5 · e^(17,269·T/(237,3+T)) dla T ≥ 0°C. Kondensacja międzywarstwowa występuje w miejscach, gdzie ciśnienie rzeczywiste pary wodnej przekracza ciśnienie nasycenia — para wodna napotyka warstwy zbyt zimne, aby mogła przez nie przejść w stanie gazowym.

Rodzaje kondensacji w przegrodach budowlanych

Kondensacja powierzchniowa

Występuje na wewnętrznej powierzchni przegrody, gdy jej temperatura spadnie poniżej punktu rosy. Objawia się wykraplaniem wody na powierzchni, zawilgoceniem i ciemnieniem tynku, łuszczeniem się farby oraz rozwojem pleśni i grzybów. Jest to najbardziej widoczny rodzaj kondensacji i stosunkowo łatwy do zdiagnozowania.

Kondensacja międzywarstwowa

Zachodzi wewnątrz przegrody, gdy para wodna przenikająca przez materiały napotyka warstwy o temperaturze niższej niż punkt rosy. Jest znacznie bardziej niebezpieczna — trudna do wykrycia, prowadzi do degradacji izolacji termicznej, powoduje korozję elementów stalowych i może trwać latami bez widocznych objawów.

Jak zapobiegać kondensacji?

  • Ciągłość izolacji termicznej — mostki termiczne (nieocieplone wieńce, nadproża, połączenia z balkonami, narożniki budynku, okolice okien i drzwi) to główna przyczyna kondensacji powierzchniowej. Przykład: nieocieplony słup żelbetowy 25 cm (λ = 2,3 W/mK) daje fRsi ≈ 0,58 — znacznie poniżej wymagań. Ocieplenie minimum 5 cm styropianu podnosi fRsi powyżej 0,72.
  • Prawidłowy układ warstw — materiały o wysokim oporze dyfuzyjnym (np. folia paroizolacyjna) należy umieszczać po stronie ciepłej przegrody, a materiały paroprzepuszczalne po stronie zimnej.
  • Właściwa wentylacja — wilgotność powietrza wewnętrznego powyżej 60% drastycznie zwiększa ryzyko kondensacji. Należy zapewnić wymianę powietrza zgodną z normami.
  • Odpowiednia grubość izolacji — dla polskiego klimatu minimum: styropian EPS (λ=0,035) — 14–15 cm, wełna mineralna (λ=0,035) — 14–15 cm, PIR (λ=0,022) — 9–10 cm.

Normy i przepisy

  • PN-EN ISO 13788:2013 — cieplno-wilgotnościowe właściwości komponentów budowlanych i elementów budynku. Temperatura powierzchni wewnętrznej wymagana do uniknięcia krytycznej wilgotności powierzchniowej i kondensacji międzywarstwowej.
  • PN-EN ISO 6946 — komponenty budowlane i elementy budynku. Opór cieplny i współczynnik przenikania ciepła. Metoda obliczania.
  • Warunki Techniczne 2021 — rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Wymaganie fRsi ≥ 0,72 dla przegród w pomieszczeniach ogrzewanych do min. 20°C.

Punkt rosy i kondensacja — najczęstsze pytania

Jak obliczyć temperaturę punktu rosy?

Punkt rosy to temperatura, w której powietrze o danej wilgotności względnej osiąga stan nasycenia (100%) i para wodna zaczyna się skraplać. Wyznacza się go z ciśnienia nasycenia pary wodnej w zależności od temperatury i wilgotności względnej powietrza (wg PN-EN ISO 13788). Dla wnętrza 20 °C i 50% wilgotności punkt rosy wynosi ok. 9,3 °C — kalkulator liczy tę wartość automatycznie.

Jaka temperatura punktu rosy przy 20 °C i 50% wilgotności?

Przy 20 °C i 50% wilgotności względnej temperatura punktu rosy wynosi ok. 9,3 °C. Przy 60% rośnie do ok. 12,0 °C, a przy 70% do ok. 14,4 °C. Im wilgotniej w pomieszczeniu, tym wyżej punkt rosy i większe ryzyko kondensacji na chłodnych powierzchniach.

Czym różni się punkt rosy od kondensacji w przegrodzie?

Punkt rosy to parametr powietrza (temperatura skraplania), a kondensacja w przegrodzie to zjawisko fizyczne. Para skrapla się tam, gdzie temperatura powierzchni spada do punktu rosy (kondensacja powierzchniowa) lub gdzie w głębi przegrody ciśnienie cząstkowe pary osiąga ciśnienie nasycenia (kondensacja międzywarstwowa).

Kiedy w przegrodzie występuje kondensacja pary wodnej?

Kondensacja powierzchniowa pojawia się, gdy temperatura wewnętrznej powierzchni przegrody spadnie do punktu rosy powietrza w pomieszczeniu (ryzyko pleśni przy zbyt niskim fRsi). Kondensacja międzywarstwowa — gdy w którejś warstwie ciśnienie cząstkowe pary osiągnie ciśnienie nasycenia, co sprawdza się metodą Glasera wg PN-EN ISO 13788.

Jak sprawdzić ryzyko kondensacji międzywarstwowej?

Metodą Glasera (PN-EN ISO 13788): porównuje się rozkład temperatury i ciśnienia nasycenia pary z rzeczywistym ciśnieniem cząstkowym w kolejnych warstwach przegrody. Kalkulator wykonuje tę analizę automatycznie i wskazuje warstwę, w której może dojść do skroplenia.

Jak zapobiec kondensacji w przegrodzie?

Kluczowe jest ograniczenie przenikania pary do chłodnych warstw i utrzymanie ciepłej powierzchni wewnętrznej: paroizolacja po ciepłej stronie przegrody, odpowiednia grubość izolacji (wyższe fRsi), eliminacja mostków termicznych oraz wentylacja obniżająca wilgotność powietrza w pomieszczeniu.

Wszystkie funkcje