Dobór średnicy rury ogrzewania

Kalkulator doboru średnic rur ogrzewania (c.o.) — obliczenia spadków ciśnienia

Profesjonalny kalkulator doboru średnic rur w instalacji centralnego ogrzewania. Obliczenia oporów liniowych prowadzone są metodą Darcy-Weisbacha z wyznaczeniem współczynnika tarcia z równania Colebrooka-White'a, dla ośmiu typoszeregów rur (stalowe, miedziane, PEX, PERT/AL/PERT, PE PN10/PN16, PP PN16/PN20). Kalkulator obsługuje wodę oraz mieszanki glikolowe (propylenowy, etylenowy) w pełnym zakresie temperatur instalacji grzewczych — od niskotemperaturowych systemów płaszczyznowych po klasyczne parametry 80/60 °C. Narzędzie dla projektantów, instalatorów i serwisantów branży HVAC.

Jak używać kalkulatora w 3 krokach

Dobór wg mocy vs dobór wg przepływu

Tryb „wg mocy" — gdy znasz obciążenie cieplne odbiornika (np. moc grzejnika, sumę mocy pętli rozdzielacza, moc kotła). Kalkulator wyznacza strumień masowy ze wzoru bilansu cieplnego: Q = ṁ · cₚ · Δt, gdzie Q to moc grzewcza [W], ṁ — strumień masowy czynnika [kg/s], cₚ — ciepło właściwe (≈ 4190 J/(kg·K) dla wody, niższe dla mieszanek glikolowych — kalkulator dobiera odpowiednią wartość dla wybranego czynnika i temperatury), Δt — różnica temperatur zasilania i powrotu [K]. Typowe rozkroki dla c.o. radiatorowego: 80/60 °C (Δt = 20 K), 70/55 °C, 55/45 °C, a dla ogrzewania podłogowego 45/35 °C lub 35/28 °C.

Tryb „wg przepływu" — gdy projektujesz odcinek za rozdzielaczem, masz znany przepływ z bilansu hydraulicznego lub dobierasz pompę obiegową na podstawie wymaganej wydajności. Wprowadzasz przepływ bezpośrednio w m³/h albo w dm³/s — kalkulator automatycznie przelicza między jednostkami.

Oba tryby są równoważne — wybór zależy od tego, jakie dane masz pod ręką w danym etapie projektowania.

Zalecane wartości projektowe dla pompowych instalacji c.o.

Poniższe wartości opierają się na standardowej polskiej praktyce projektowej (Recknagel, Mizielińska, Koczyk) i pozwalają zaprojektować instalację o rozsądnej cenie, niskim koszcie eksploatacji i dobrym komforcie akustycznym.

• Prędkość w pionach: 0,5–1,0 m/s — wartości w tym zakresie zapewniają prawidłowe warunki transportu energii bez nadmiernych strat ciśnienia.
• Prędkość w poziomach rozdzielczych w piwnicy: 0,3–0,7 m/s — większe średnice i dłuższe odcinki preferują niższe prędkości.
• Prędkość w podejściach pod grzejniki: poniżej 0,5 m/s — krytyczne dla komfortu akustycznego w pomieszczeniach mieszkalnych.
• Jednostkowy spadek ciśnienia (R, Δp/L): typowo 100–200 Pa/m, z dopuszczalnym maksimum ok. 250 Pa/m. Wartość 160 Pa/m to częsty domyślny punkt projektowy.
• Maksymalna prędkość dla zachowania komfortu akustycznego: 1,0 m/s w pomieszczeniach mieszkalnych (sypialnie, pokoje dzienne, biura) i do 1,2 m/s w pomieszczeniach technicznych. Wartości powyżej 1,5 m/s niosą duże ryzyko hałasu hydrodynamicznego, erozji materiału rur i przedwczesnego zużycia armatury.
• Mieszanki glikolowe — zwiększona lepkość czynnika powoduje wyższe straty ciśnienia przy tym samym przepływie. Wzrost oporów może być znaczny zwłaszcza przy niższych temperaturach roboczych i wyższych stężeniach glikolu (dla 40% roztworu w temperaturze 0–10 °C może to być nawet 50–100% w stosunku do czystej wody). Kalkulator uwzględnia ten efekt automatycznie na podstawie wybranego czynnika i temperatury.

Powiązane kalkulatory i artykuły

Kalkulatory:

Artykuły z bazy wiedzy: